GRİ PAPAĞANLAR (JAKO) HAKKINDA BİLGİ NE YERLER NERDE YAŞARLAR

Gerek her hayvanın taklitini yapsa da bizleri en çok şaşırtan köpeklerin taklitini yapmasıydı. Köpek takliti yapan bir papağan sahibi olmak istemez misiniz? Ama bence önce papağanları tanıyalım sonra satın alalaım.

 

p1

Papağan ailesinin en iyi konuşan türüdür. Ana vatanları Orta Afrika, Güney Amerika, Asya , Avustralya, Madagaskar Adaları ve Yeni Gine’dir. Yağmur ormanları, kayralar, geniş çayırlar habitatlarıdır. Doğada sürüler halinde yaşar, ağaçlardaki meyve ve tohumlarla beslenirler. Ortalama ömürleri 60-70 yıldır. Kanat açıklıkları 42-52 cm, ağırlıkları 450-550 gramdır. Doğada başka hayvanların seslerini taklit etmedikleri gözlenmiştir. Papağanlar iyi eğitilirlerse yaklaşık 1000 kelime konuşabilirler. İki alt türü vardır. En bilineni kırmızı kuyruklu Kongo Afrika gri papağanıdır. Diğeri daha küçük, daha koyu gri tüylü, kuyruğu kestane rengi olan Timneh gri papağanıdır. Her iki tür de iyi konuşur. 

BAKIMI

p2

 

Dünyada yasa dışı yollarla alım-satımı yapılan hayvanların başında gri papağanlar gelmektedir. Pet shop’dan alacağınız papağanın CITIES belgesini mutlaka isteyin. Öncelikle papağanınıza uygun büyüklükte, altı ızgaralı bir kafes almalısınız. Pirinç kafesleri tercih edin. Pirinç olmayan bir kafes alacaksanız, boyası çıkmayan, fırın boyalı bir kafes olmasına dikkat edin. Kafesi evin aydınlık, doğrudan güneş almayan, cereyan olmayan bir yerine yerleştirin. Kafesine tırmanabile ceği birkaç tünek, birkaç oyuncak (zil,merdiven.çan)  koymalısınız. Suluk ve yemlikleri haftada 2-3 kez,kafesin altındaki ızgarayı haftada 2 kez ,kafesi ise ayda bir kez uygun temizlik malze meleri ve uygun dezenfektanlarla yıkamalısınız. Kafesin altına serdiğiniz kağıdı her gün temiziyle değiştirmelisiniz. Papağanlar banyo yapmayı severler. Sıcak mevsimlerde ayda 3-4 ,kış aylarında ayda 1-2 banyo yeterlidir. Banyo kuşunuzda alerjik reaksiyonlara yol açan tozların vücuttan atılması açısından da faydalıdır. Çiçek sulamada kullandığımız duş başlıklı sulama kapları bu iş için idealdir. Papağanınızı yıkarken suyun soğuk ve tazyikli olmamasına, kulaklarının içine kaçmamasına dikkat edin. Papağanınıza gece banyo yaptırmayın. Bütün gece nemli tüylerle kalması birçok hastalığı davet edebilir. Banyodan sonra odanın sıcak olmasına özen gösterin. Papağanınızın uzayan tırnaklarını da kesmelisiniz. Bunu yaparken yanlışlıkla damarlı canlı dokuyu kesmemeye dikkat etmelisiniz. Bu işlemi daha önce hiç yapmadıysanız denemeden önce veterinerinizden size nasıl yapılacağını göstermesini isteyin.

p4  

 

Gri papağanlarda cinsiyet tayini gözle yapılamaz. Cinsiyet ayrımı DNA testi veya endoskopik inceleme sonucunda yapılabilir. Kafesteki papağanlardan yavru alabilmek neredeyse imkansızdır. Çok zor eş seçerler. Eş seçebilmeleri için en az 15-20’lik gruplar gereklidir. Birçok gri papağanın tek eşli olduğu gözlemlenmiştir. Eylül-Temmuz ayları çiftleşmeleri için en ideal zamandır. Kuluçka süreleri 30 gündür ve yaklaşık 3-5 yumurta yaparlar. Erkek papağan kuluçkadaki dişiyi besler. Yavrulara anne ve baba kuş beraber bakarlar.

p4

Gri papağanların gözleri bir yaşına kadar siyah, daha sonraları gri ve 3 yaşına geldiklerinde sarımsı bir renk alır.3-30 yaş aralığında görünümünde bir farklılık olmaz. Gri papağanlar taklit yetenekleri çok fazla olan, eğlendirici sosyal hayvanlardır. Günde en az 3 saati kafes dışında geçirmelidirler. Çok uzun süre kafeste kalan kuşlar strese girerler. Ellenmekten ve okşanmaktan çok hoşlanmazlar. Kafes dışında tünekten kaçmaması ve kafesin içinde sağa sola çarpıp yaralanmaması için kanat uçlarındaki ilk 3 tüy bırakılarak, sonraki 7 tüy kesilir. Bu sakıncaları ve faydaları tartışmaya açık bir uygulamadır.  İlla kuşunuzun kanat tüylerini kestirecekseniz, bunu uzman bir hekime yaptırmalısınız.

p8 p9

BESLENME

Doğada papağanlar ağaçlardaki meyve ve tohumları yiyerek beslenirler.

Evde papağanınıza verebileceğiniz başlıca gıdalar:

Hazır kaliteli paket kuru mamalar, tuzsuz ay çekirdeği, yer fıstığı, yulaf, katı yumurta, haşlanmış patates, mısır, sütlü kuru ekmek, fındık, sorgum, marul, muhtelif meyve, küçük porsiyonlar halinde pişmiş et ve peynir, yeşillikler vs. Önemli olan papağanınızın günlük menüsünde en az 3-5 farklı gruptan yiyecek olmasıdır. Porsiyonların çok küçük olmasına dikkat edin. Papağanınızın dışkısını kontrol edin. Çok fazla yeşillik ve meyve (kavun, karpuz, turunçgiller vb.)  kuşunuzu ishal yapabilir. Kafeste her zaman taze içme suyu bulunmalıdır.

 

EVCİLLEŞTİRME VE KONUŞMA EĞİTİMİ

 

Yeni aldığınız kuşunuzu kafesine ve yeni evine alışabilmesi için ilk birkaç gün rahatsız etmeyin. Onunla hep yumuşak sesle konuşun, ani hareketler yapmayın. Sevdiği yeşillikleri ve meyveleri onunla konuşarak ona ikram edin. Mümkünse hep aynı kişi kuşu beslesin. Kuş size alışana kadar kafese elinizi sokmayın; bunun yerine tüneğe benzeyen bir sopa kullanın. Kuş çekinmeden uzattığınız sopaya çıkana kadar sabredin. Onu okşamak veya ellemek için çok ısrarcı olmayın. Zamanla aranızdaki güven artacaktır. Gri papağanlar yaklaşık 1000 kelime öğrenebilirler. Daha iyi konuşabilmeleri için dillerine kesik atmak hiçbir işe yaramayan, zararlı ve saçma bir uygulamadır. Harcanan emek ve süre, kalıtım, bireysel yetenek, geçmiş deneyimler kuşun iyi konuşabilmesinde rol oynayan faktörlerdir. Kuşunuza konuşma öğretirken kısa kelimelerle başlayın ve eğitimlerine hiç ara vermeyin. Öğrendikleri kelimeleri tekrar etmezlerse unuturlar. Amerikalı Dr.İrene Pepperberg gri papağanların 6’ya kadar sayabildiklerini, renkleri ve boyutları ayırt edebildiklerini ve birçok objenin ismini bildiklerini çalışmalarıyla ispat etmiştir. Ünlü papağanı Alex  (2007 ‘de öldü)  ile yaptığı çalışmalar tüm dünyayı hayrete düşürmüştür. www.alexfoundatıon.org adresinden üzerinde çalışmakta olduğu internet projesi ile ilgili bilgi edinebilirsiniz.


TÜY YOLMA SEBEPLERİ

Papağanlar aniden tüylerini yolmaya başlayabilirler. Strese bağlı durumlarda bitter peak adı ile satılan ekşi tatlı spreyler kullanabilirsiniz.

Başlıca tüy yolma sebepleri:

karaciğer ve böbrek hastalıkları

bakterial ve viral hastalıklar

parazit ve mantar enfeksiyonları

dengesiz beslenme,(vit-A. ,calcium eksikliği)

sigara dumanı

uygun olmayan kanat kesimi

hormonal dengesizlik

yetersiz nem ve yetersiz gün ışığı

hareketsizlik, dar ve küçük kafes

yaşam alanının değişmesi (yeni kafes, yeni ev)

üreme mevsimine girilmesi

yetersiz uyku

 

KUŞUNUZ MEYVE YEMİYORSA

p10

Kuşunuzun sindirim ve boşaltım sisteminin iyi çalışabilmesi için meyve yemesi önemlidir. Papağanınızın kuru mamasını kaldırın.3-4 saat yiyecek bir şey vermeyin ve acıkmasını sağlayın. Sonra yemesini istediğiniz meyveyi ikram edin. İlgilenmezse kafesin tellerine takın. Bunu her gün tekrarlamalısınız.Yemesini istediğiniz meyveyi kafesin önünde siz de yiyin.Genelde papağanlar sahiplerinin yediği yiyecekleri daha iştahla yerler.

PAPAĞAN HASTALIKLARI

 

Zayıflama, iştahsızlık, ilgisizlik, tüylerini kabartıp başını kanatlarının arasına sokmak, ishal, tüy yolma, hareketsizlik, burun akıntısı, göz kızarıklığı ve iltihabı, kanatların aşağı sarkması, kanama, solunum problemleri, tüylerde kirlenme ve matlaşma hastalığın belli başlı belirtileridir. Papağanlar narin kuşlardır. Çok çabuk hastalanırlar. Hiç vakit kaybetmeden veterinere gitmeniz hayati önem taşır.

Soğuk algınlığı enfeksiyonları—Isı değişimleri, cereyanda kalmak en yaygın sebepleridir. Başlıca belirtileri nezle, hapşırık, hırıltılı zor solunum, burun akıntısıdır.

Newcastle hastalığı—Viral, ölümcül olabilen bir hastalıktır. Hastalık çiğ yumurta kabuğundan, serçe dışkısından bulaşabilir. İştahsızlık, ateş, solunum güçlüğü, ishal, başın ters yöne dönmesi, denge kaybı, göz kapaklarında iltihaplanma, kramplar, kendi çevresinde dönme bu hastalığın belirtileri olabilir.

Psittacose—Chlamydia psittaci isimli bakterinin sebep olduğu, insana da bulaşabilen bir hastalıktır. Son 20 yılda yaygınlaşmıştır. Bakteri kuşun burun bölgesine, doku ve tüylerinin içine yerleşir. Kuşlarda iştahsızlık, hareketsizlik, uyku hali gibi belirtiler görülür. Burun salgıları ve tüylerdeki bakterileri soluma ile insana geçer. Gagalama ve ısırma yolu ile bulaşma ihtimali düşüktür. İnsanda üst solunum yollarından kan yolu ile tüm dokulara yayılır. Kuluçka devresi 7-14 gündür. Yüksek ateş, titreme, baş ağrısı, kuru öksürük, solunum güçlüğü, boyun ağrısı, farenjit, boyun lenflerinde şişme hastalığın insanlardaki belirtileridir. Her 4 hastadan birinde burun kanaması, kas ağrısı görülür. Hastaların %70 inde dalak büyür. Menenjit hastalığı ile karıştırılabilir.

Mide enfeksiyonları—Bakterilerin sebep olduğu hastalıklardır. Kuşunuz günlük gıdasını almasına rağmen kilo kaybeder. Dışkısında sindirilmemiş gıdalar görülür. Kusma, ishal diğer belirtilerdir.   –dışkıda sarı renk, karaciğer bozukluğu;   –dışkıda kan, zehirlenme;   –ishal, üşütme, stres, yanlış beslenme belirtileridir.

Kabızlık—Hareketsizlik, yanlış beslenme başlıca sebepleridir. Taneli bitki, taze meyve ve yeşillik oranlarını arttırmalısınız. Kabızlık devam ederse ilaç tedavisi gerekebilir.

Küf-mantar hastalığı—Birtakım küf ve mantarların kuşun burun deliklerine yerleşmesi ile hastalık oluşur. Bu küf ve mantarlar zamanla burun deliklerini tahrip eder. Burun delikleri büyür. Vit-A eksikliği kuşun bu hastalığa daha kolay yakalanmasına sebep olur. Burun akıntısı, burun deliklerinde kaşınma ve şişlik bu hastalığın belirtileridir. Veteriner hekiminiz burun deliklerinde biriken tortuları temizleyecek ve gerekli tedaviyi uygulayacaktır.

Ayak-göz-gaga mantarları—İyi temizlenip dezenfekte edilmeyen kafeslerde zaman içinde bir takım mantarlar üreyebilir. Gaganın pürüzlü bir hal alması, ayaklarda ve gözde pullanma, matlaşma mantar hastalığının belirtileridir.

Salmonella—Hastalığı taşıyan fareler tarafından kirletilmiş kuş yemleri, iyi kaynatılma mış yumurta kabuğu ve pişmemiş yumurta sarısı bu hastalığı papağanınıza geçirebilir. Salmonella insana da geçen bir hastalıktır. Hasta kuş sessizleşir, tüyleri kabarıktır. Kanlı ishal, zor nefes alımı, boynun bir tarafa dönük durması, kramplar bu hastalığın belirtileri olabilir. Yumurtayı kuşa vermeden çok iyi haşlamak, piyasada satılan kalitesiz, markasız açık yemleri almamak dikkat etmeniz gereken hususlardır.

Kafes bitleri—Bunlar küçük kırmızı dış parazitlerdir. Dikkatli bakıldığında gözle görülürler. Kafesin ve kuşun komple uygun ilaçlarla temizlenmesi gerekir.

Gaga üstü uyuz hastalığı—Uyuz böceği kuşun gagasının üstündeki deriye yerleşir. Buradan burun üzerindeki ete ve göz kapaklarına yayılır. Kuş bu bölgeleri devamlı kaşır. Bazen papağanlar hastalık belirtisi göstermeden bu uyuzu taşıyıp, diğer kuşlara bulaştırabilirler.

Kursak iltihabı—Bozuk yem, kirli içme suyu sebep olur. Kuşta, boğulma, kusma, baştaki tüylerin birbirine yapışması gibi belirtiler  gözlemlenir.

Bir önceki yazımız olan Pirana Balığı Hakkında Bilgi Bir İnsanı Kaç Dakikada Yer Özellikleri başlıklı makalemizde etiketi, pirana baligi etiketi ve pirana balığı hakkında bilgi etiketi hakkında bilgiler verilmektedir.

Bu alana reklam verebilirsiniz!